ODD

ODD.jpg
Oppositional Defiant Disorder (Oppositioneel Opstandige Gedragsstoornis)

video



Wat is ODD en CD?

ODD behoort samen met CD tot de agressieve gedragstoornissen. In tegenstelling tot CD is bij ODD geweldadig gedrag in principe afwezig. Wel kan ODD overgaan in CD. ODD gaat vaak samen met andere ontwikkelingsstoornissen zoals leerproblemen, stemmingswisselingen en hyperactiviteit. Men gaat ervan uit dat ODD een milde variant is van CD. Het is nog niet vastgesteld welke invloeden belangrijk zijn voor de overgang van ODD naar CD. Maar er is wel vastgesteld dan 90% van de CD’ers op een eerder momenten last hadden van ODD.

Kinderen met ODD kunnen opvallen omdat zij:
- Vaak driftig zijn
- Zich verzetten tegen regels
- Weigeren zich te voegen naar de wensen van de volwassene
- Zich vaak verzetten tegen volwassenen
- Bij anderen irritatie opwekken
- Schuld afschuiven op anderen
- Vaak prikkelbaar zijn, zich vaak ergeren
- Vaak boos of gepikeerd zijn
- Vaak hatelijk of wraakzuchtig overkomen

Hoe ontstaat ODD?

Een kind met ODD kan slecht aangepast gedrag uitlokken van de ouders, met als gevolg dat het kind nog opstandiger wordt, zo ontstaat een vicieuze cirkel.
Het aantal kinderen met ODD varieert van 2 - 16%. Er zit hier een ruime marge in omdat de definities van ODD van tijd tot tijd variëren. Geschat wordt dat bij jongens ODD 2 keer zovaak voorkomt tijdens de jeugd, bij adolescentie is dit ongeveer gelijk.

Wat zijn de effecten van ODD?

Iemand die ODD heeft lijdt vaak aan woede-uitbarstingen, koppigheid en is ongevoelig voor aanwijzingen van volwassenen. Is afstandelijk en heeft moeite om zijn gevoelens te uiten, vaak last van stemmingswisselingen en een lage frustratie drempel. Ook heeft het kind vaak een laag beeld van zichzelf, is het niet geneigd om compromissen te sluiten en vloekt het veel.

Ook is de levensverwachting van iemand die aan ODD of CD lijdt lager. Vanaf hun 28e tot hun 42e levensjaar hebben ze een verhoogde kans om te overlijden op een gewelddadige manier, aan verwondingen of een sexueel overdraagbare aandoening zoals HIV.

Hoe te communiceren met ODD leerlingen?

Hier is een video waarin uitgelegd wordt hoe je met moeilijke tieners kunt communiceren. Het mooie van deze video is het 3 stappen systeem:

1. Engage (stap naar voren)
2. Inspire (inspireer)
3. Empower (geef kracht mee)

enige kennis van de Engelse taal is vereist.

ODD en het onderwijs
(BRON Ontwikkelingsstoornissen bij leerlingen)

Aan te raden

Pedagogisch handelen:
- Stel samen met de leerling duidelijke regels op
- Treed op bij ongewenst gedrag
- Bespreek het ongewenste gedrag met de leerling
- Spreek waardering uit over het goede gedrag
- Stel een time-out in bij oplopende spanningen (ter bezinning)
- Benader situaties constructief
- Geef niet op als de leerling je afwijst
- Besteed extra aandacht aan het opbouwen van een goede relatie, dit helpt bij het maken en handhaven van afspraken
- Stimuleer contact met anderen
- Besteed extra aandacht aan ontwikkeling van sociale vaardigheden

Didactisch handelen:
- Geef alleen instructie die de leerling zeker uit kan voeren
- Geef alleen instructie als je de volledige aandacht hebt
- Besteed aandacht aan het verzet van de leerling
- Besteed aandacht aan woede-uitbarstingen


Overig:
- Houd contact met de ouders
- Blijf op de hoogte van medicijngebruik
- Bespreek de vorderingen van de leerling met andere docenten en zorgteam
- Zorg met de andere docenten voor een eenduidige reactie op ongewenst gedrag



Te vermijden

Communicatie:
- vermijd te veel vragen in 1 keer
- vermijd het gebruik van moeilijke woorden
- vermijd het gebruik van lange zinnen
- vermijd discussies

Pedagogisch handelen:
- Vermijd vanuit frustratie te reageren op de leerling
- Voorkom het stellen van doelen waar de leerling niet aan kan voldoen
- Voorkom ongewenste aanraking van de leerling
- Voorkom inconsequentie

Didactisch handelen:
- Voorkom lange instructies
- Voorkom vragende instructies
- Leid de leerling niet af tijdens een taak
- Vermijd het herhalen van instructies als er niet aan wordt voldaan

Overig:
- Vat het gedrag van de leerling niet persoonlijk op
- Neem niet alles wat de leerling zegt als vanzelfsprekend aan

Bronnen:

Ontwikkelingsstoornissen bij leerlingen
Specifieke Begeleiding door de docent
Luuk van Langen
langen.jpg


http://www.trimbos.nl/onderwerpen/psychische-gezondheid/cd-en-odd/feiten-en-cijfers-over-cd-en-odd

logo_trimbos.png

http://askdrrobert.dr-robert.com/ODD.html
00CC00-labyrinth.gif